Όταν το παιδί κάνει κάτι που δεν αρέσει στους γονείς ή ΔΕΝ κάνει κάτι που επιθυμούν, οι γονείς να

ΜΗΝ:

• Ασκείτε κριτική και μην προσβάλλετε το παιδί.
• Κατηγορείτε, μέμφεστε, κρίνετε:

«Ποιος έκανε χάλια την κουζίνα;»

«Το δωμάτιό σου είναι απαίσιο!»

• Λέτε «συνέχεια» ούτε «ποτέ δεν…».

«Ποτέ δε συμμαζεύεις»

«Συνέχεια μαλώνετε με τον/την αδερφό-ή σου»

«Ποτέ δεν τελειώνεις το διάβασμά σου»

• Καταφέρεστε εναντίον της προσωπικότητας ενός παιδιού και μην προσκολλάτε ταμπέλες:

«Είσαι τεμπέλης/ανόητος/άχρηστος/εγωιστής.»

• Χρησιμοποιείτε σαρκασμό:

«Πολύ έξυπνο αυτό που έκανες»

«Ωραία έκθεση, κύριε Σαίξπηρ!»

«Τι καταπληκτική ιδέα να βγεις έξω χωρίς το παλτό σου μια τόσο κρύα μέρα!»

• Απειλείτε:

«Αν δε σταματήσεις αμέσως, δε θα βγεις για ένα μήνα!»

«Κάν’ το αμέσως αλλιώς θα φας το ξύλο της ζωής σου!»

• Διατάζετε:

«Μάζεψε το παλτό από το πάτωμα τώρα αμέσως!»

Ενθαρρύνετε το παιδί να συνεργαστεί:

• Περιγράφοντας το πρόβλημα.

«Το τραπέζι της κουζίνας είναι γεμάτο ψίχουλα.»

«Ο σκύλος σου γαβγίζει, γιατί θέλει βόλτα.»

• Δίνοντας πληροφορίες.

«Όταν αφήνουμε υπολείμματα τροφών μαζεύονται έντομα»

«Αφήνουμε τις λασπωμένες μπότες στο πίσω χωλ»

«Η αδελφή σου στεναχωριέται, όταν της χαλάς το παζλ»

• Εξηγώντας στο παιδί τι θέλετε.

«Θα ήθελα να καθαρίσεις το τραπέζι τώρα.»

«Μπορείς να κλείσεις το τηλέφωνο για να τηλεφωνήσω και εγώ.»

• Δίνοντας στο παιδί μια ευκαιρία να διορθωθεί.

«Το σφουγγάρι, για να καθαρίσεις το τραπέζι, είναι κοντά στο νεροχύτη»

«Θα ήταν καλό να βοηθούσες την αδελφή σου να ξαναφτιάξει το παζλ»

• Χρησιμοποιώντας «μηνύματα σε πρώτο πρόσωπο»:

«Στεναχωριέμαι, όταν ακούω αυτά τα επίθετα»

• Προσέχοντας ένα παιδί, όταν επιδεικνύει σωστή συμπεριφορά, και δίνοντας συγκεκριμένη επιβράβευση.

«Μπράβο σου! Τελείωσες όλες τις ασκήσεις των μαθηματικών πριν το φαγητό.»

«Το δωμάτιό σου είναι τόσο τακτοποιημένο με όλα τα βιβλία στη θέση τους, τα ρούχα μαζεμένα και το κρεβάτι στρωμένο.»

• Βάζοντας το παιδί σε μία θέση όπου θα δει τον εαυτό του πιο θετικά.

«Με βοήθησες πολύ που έστρωσες το τραπέζι.»

«Ο μικρός αδερφός σου χάρηκε πολύ που τον βοήθησες με τα μαθήματά του.»

«Θυμήθηκες όλες τις λεπτομέρειες και μου θύμησες όλα τα απαραίτητα πράγματα για το ταξίδι.»

Απόσπασμα από το βιβλίο «Επικοινωνώντας με τα παιδιά», του Bonnie Miller.

To άρθρο Οι παιδοψυχολόγοι συμβουλεύουν: “Ενθαρρύνετε τα παιδιά για συνεργασία…” μπορείτε να το βρείτε ολόκλληρο στο myPsychology.

Το άγχος των περισσοτέρων γονιών σχετικά με τα παιδιά τους είναι αν τους φερόμαστε σωστά, αν πράττουμε τα δέοντα, αν τους μιλάμε σωστά κ.ο.κ

Πριν συνεχίσουμε την ανάπτυξη του άρθρου θα ήθελα να σας τονίζω πως δεν υπάρχουν γονείς αλάνθαστοι, γονείς που δεν θα κάνουν λάθη… οι ‘’άψογοι γονείς’’ δεν υφίστανται. Και τιμωρία θα τα βάλουμε, και θα τα μαλώσουμε, και την φωνή θα υψώσουμε και ίσως θα τα στενοχωρήσουμε.

Είναι απολύτως φυσιολογικό… ας μην πανικοβαλλόμαστε!

Εκτός από γονείς… είμαστε και άνθρωποι. Άνθρωποι με τα λάθη τους, τα ελαττώματα τους, τις αδυναμίες τους και όλα αυτά που μας κάνουν να είμαστε αληθινοί γονείς. Ως γονείς έχουμε τις ανησυχίες μας, τις αγωνίες να τα προλάβουμε όλα, να τα προσφέρουμε όλα.. Αλλά δεν είναι πάντα εφικτό και είναι απολύτως δικαιολογημένο. Ας αποδεχτούμε τον εαυτό μας, ας τον προσέξουμε, ας τον αγαπήσουμε λίγο περισσότερο,  για αυτό που είμαστε και για αυτά που μπορούμε και όχι να προσπαθούμε για μία ιδανική εικόνα που δεν μας αντιπροσωπεύει.

Τα παιδιά χρειάζονται από τους γονείς την αγάπη μας, την φροντίδα μας και την παρουσία μας. Χρειάζονται να είμαστε παρόντες στο σπίτι, στο σχολείο, στους φίλους τους… στη ζωή τους.  Χρειάζονται να τα αγαπάμε, να τα φροντίζουμε, να γνωρίζουν πως θα τους πάρουμε μία μεγάλη αγκαλιά και θα τους δώσουμε ένα φιλί στο μέτωπο για να τα παρηγορήσουμε ή να τα επιβραβεύσουμε. Χρειάζονται τους γονείς που θα τους βάλουν κάποια όρια και θα υπακούσουν σε κάποιους κανόνες, ώστε να μάθουν να σέβονται κάποιες καταστάσεις.

Για αυτό το λόγο, θα ακούσουν και τα ΟΧΙ, και τα ΜΗ, θα στενοχωρηθούν (μάλλον)  αλλά κατά βάθος γνωρίζουν πως γίνεται για το καλό τους.

Στην περίπτωση που δεν τα στεναχωρήσουμε, το πιο πιθανό να δημιουργήσουμε ένα κακομαθημένο πλάσμα, που θα έχει μάθει πως άμα φωνάξει ή κλάψει θα πραγματοποιηθεί η οποιαδήποτε επιθυμία του.

Η ζωή με τα παιδιά, είναι μια συναρπαστική και δημιουργική εμπειρία. Ζήστε αυτή την εμπειρία μέσα στην απλότητα της… Ίσως να μην είμαστε οι άψογοι γονείς… ίσως και να μην υπάρχουν (όλοι θα κάνουμε κάποιο λάθος)… δείξτε τους όμως την αγάπη σας και προσφέρετε τους την παρουσία σας και να είστε σίγουροι πως θα μας συγχωρήσουν τα όποια λάθη μας.

To άρθρο Οι γονείς είναι άνθρωποι… και κάνουν και αυτοί λάθη μπορείτε να το βρείτε ολόκλληρο στο myPsychology.

Το κείμενο αυτό απευθύνεται σε όσους έχουν στα χέρια τους, στην αγκαλιά τους, ένα μωράκι. Ένα μικρό παιδί μερικών μηνών… Ή σε όσους περιμένουν ένα παιδί και ήδη ενδιαφέρονται για το καλό του ποικιλοτρόπως…

Συγχαρητήρια! Αυτή είναι η πρώτη, η καλύτερη και η πιο σημαντική κουβέντα για το παιδάκι σας. Να το χαίρεστε, να είναι υγιές, χαρούμενο, ευτυχισμένο. Όλα τα άλλα έρχονται – με λίγη προσπάθεια βέβαια, όμως έρχονται…

Κρατάτε λοιπόν ένα μωρό, ένα παιδί, μια σταλίτσα με ψυχή, νου και πνεύμα, με αισθήσεις και συναισθήματα, μια ολότητα με όλα τα καλά… Αναρωτιέστε ποια είναι η σωστή συμπεριφορά ενός γονιού, «πώς να είμαι ένας καλός γονιός γι’αυτό το παιδί;»

Οι απαντήσεις, σε ένα πρώτο επίπεδο τουλάχιστον, είναι εύκολες κι απλές. Αυθόρμητες, πανανθρώπινες και παντοτινές:

1. Να το Αγαπάτε. (κι όπως λέγανε παλιά: τελεία και παύλα!) Η αγάπη είναι το καλύτερο συστατικό. Η αγάπη μεγαλώνει γερά παιδιά. Η αγάπη δίνει σιγουριά, αυτοπεποίθηση, ασφάλεια, ηρεμία: προϋποθέσεις για την σωστή σωματική, πνευματική και νοητική ανάπτυξη ενός παιδιού. Η αγάπη δεν είναι μόνο ένα συναίσθημα. Είναι συμπεριφορά, είναι σύνδεση και σχέση. Τα παιδιά, από βρέφη ακόμα, αντιλαμβάνονται τόσο την αγάπη όσο και την έλλειψη της. «Τρέφονται» από την αγάπη, όταν βρίσκεται σε επάρκεια, εξίσου θρεπτικά με το μητρικό γάλα: κι ακόμη περισσότερο, μπορούν να την προσφέρουν δύο: μητέρα και πατέρας. Είναι τυχερά όσα παιδιά μπορούν να λάβουν απλόχερα (γιατί δυστυχώς δεν είναι όλα…) ένα συναίσθημα που τα πλημμυρίζει ευφορία, που γεμίζει τη ζωή τους ζωντάνια και ευχαρίστηση…
2. Να το κρατάτε αγκαλιά. Όση αγκαλιά χρειάζεται κι όση χρειάζεστε κι εσείς μαζί του. Χωρίς φόβο αλλά με πάθος! Να μεταδώσετε κάθε μικρή απόχρωση των συναισθημάτων σας με τη ζεστασιά του σώματός σας. Να κοιμηθεί απάνω σας κι εσείς να το καμαρώνετε. Αυτό να αγαλλιάζει και να αγαλλιάζετε κι εσείς μαζί. Αυτή είναι η αγκαλιά: ένα χαμόγελο στα χείλη γονιού και παιδιού. Είναι η ενσάρκωση της συντροφικότητας από την αρχή της ζωής μας. Είναι ο σύνδεσμος στην σχέση, η υπογράμμιση ενός »μαζί». Αγκαλιά είναι η σωματική συνέχεια του συναισθήματος της αγάπης – και τα δυο μαζί ισοδυναμούν με νέκταρ και αμβροσία.
3. Να το πηγαίνετε βόλτες – να το φέρετε σε επαφή με τον έξω κόσμο. Μη φοβάστε την αληθινή ζωή, και η αληθινή ζωή είναι εκεί έξω. Στη γειτονιά, στο πάρκο, την πλατεία, στο σπίτι ενός φίλου ή ενός συγγενή. Οι άνθρωποι είμαστε όντα κοινωνικά, βγάλτε τα παιδάκια σας έξω, συναντήστε τους άλλους, συναναστραφείτε μαζί τους, ανταλλάξτε λόγια, χαμόγελα, χειρονομίες: όλα αυτά είναι αναρίθμητα ερεθίσματα, ένας ολόκληρος υπέροχος κόσμος, γεμάτος πληροφορίες προς επεξεργασία και ανακάλυψη…
4. Να θέσετε εξ’αρχής «τα όρια και τους κανόνες του παιχνιδιού». Σε συνέχεια της «αληθινής» ζωής που αναφέραμε παραπάνω, είναι χρήσιμο πολύ (αλλά όχι πάντα ευχάριστο…) οι σχέσεις μας να είναι ρεαλιστικές, να διέπονται από την »αρχή της πραγματικότητας». Το ίδιο θα μπορούσαμε να κάνουμε και στις σχέσεις μας με τα παιδιά μας, στο μέτρο βέβαια που ισχύει για την ηλικιακή φάση του κάθε παιδιού. Πρέπει βέβαια εδώ να ξεκαθαρίσουμε: Θέτω όρια και κανόνες, δε σημαίνει τιμωρώ! Δε σημαίνει χτυπώ! Δε σημαίνει τίποτα βίαιο και κακοποιητικό για το παιδί. Αντιθέτως, το να θέσω όρια σε ένα παιδί, σημαίνει προσανατολισμός και προσαρμογή σε κάθε μορφή της πραγματικότητας όπως αυτή καθημερινά αναδύεται. Θέλει μονάχα προσοχή και λεπτομέρεια εκ μέρους των γονιών ώστε τα όρια αυτά να είναι λογικά και εφικτά, προσαρμοσμένα στις δυνατότητες και την ηλικία του κάθε παιδιού…
5. Να προσέχετε από νωρίς τον «ιό των προσδοκιών». Ο «ιός» αυτός συνήθως πλήττει γονείς παιδιών μεγαλύτερης ηλικίας, όμως καμιά φορά ο ανταγωνισμός και η απώλεια του μέτρου μας καθιστά ευάλωτους και δυνητικούς φορείς της «ίωσης» ακόμα και όταν τα παιδιά μας είναι μωρά! Τα σημάδια του »ιού» είναι σχετικά εύκολο να αναγνωριστούν: Θέλουμε το παιδί μας να είναι πρώτο και καλύτερο, το εξυπνότερο, το πιο χαριτωμένο κλπ… Ο πήχης ανεβαίνει ψηλά, η χαρά και η απογοήτευση διαδέχονται η μία την άλλη, όλα σε υπερβολικό βαθμό! Τα παιδιά, είναι αλήθεια, όσο πιο μικρά είναι τόσο πιο δύσκολο να τα κολλήσουμε, όμως δεν παύει να είναι εκτεθειμένα σε ένα περιβάλλον πιεστικό και ψυχοφθόρο. Προσοχή λοιπόν «ίωση» δεν είναι μόνο η γρίπη, και για κάποιες «ιώσεις» δεν αρκεί ένα depon.

Για επίλογο ας γυρίσουμε στον πρόλογο. Συγχαρητήρια. Αγάπη. Αγκαλιά. Εξωστρέφεια. Όρια. Ρεαλισμός. Πρώτα η Αγάπη! Για τα υπόλοιπα διαλέξτε εσείς όποια σειρά προτιμάτε… και απολαύστε αυτήν τη μία και μοναδική ιδιότητα: του να είσαι γονιός!

To άρθρο Η απάντηση ενός παιδοψυχολόγου στο ερώτημα «τι σημαίνει να είμαι καλός γονιός» μπορείτε να το βρείτε ολόκλληρο στο myPsychology.

Στις συνεδρίες συμβουλευτικής γονέων συναντώ γονείς που μου εξηγούν το «πρόβλημα» που έχουν με το παιδί τους και μου ζητάνε να τους βοηθήσω. Η βοήθεια που μου ζητάνε συνήθως την αντιλαμβάνονται ως παρέμβαση στο ίδιο το παιδί, προκειμένου αυτό να καταλάβει ότι δεν φέρεται σωστά (ή όπως επιθυμούν οι γονείς) και να αλλάξει την συμπεριφορά του. Π.χ. ένα παιδί που είναι επιθετικό με τους φίλους του, ή αδιάφορο με τα μαθήματα του ή με την τακτοποίηση του δωματίου του, ή ένα παιδί που δεν υπακούει στις εντολές των γονιών του κλπ.

Το σημαντικό είναι πως οι γονείς αντιλαμβάνονται πως ίσως κάτι δεν πάει καλά με το παιδί τους και από τη στιγμή που τους απασχολεί αυτό, πολύ καλά κάνουν και ασχολούνται και ζητάνε βοήθεια. Το θέμα είναι όμως πως την βοήθεια την χρειάζονται εκείνοι και όχι το παιδί τους.

Και τι εννοώ με αυτό;

Ότι για να αλλάξει η συμπεριφορά ενός παιδιού, πρέπει πρώτα να αλλάξει η ιδιοσυγκρασία στους ίδιους τους γονείς. Ο ψυχολόγος, μόνος του χωρίς την συμπαράσταση των γονιών δεν θα καταφέρει επαρκώς να βοηθήσει ένα παιδί να αλλάξει ή να βελτιωθεί. Όταν το παιδί ξαναγυρίσει στο καθημερινό και οικείο του περιβάλλον, δηλαδή στο σπίτι, και βιώσει τις ίδιες συνθήκες και καταστάσεις, τότε το «πρόβλημα» θα ξαναεμφανιστεί. Γιατί συνήθως η αντίδραση του παιδιού είναι ένα σύμπτωμα του «προβλήματος», η αιτία φαίνεται να βρίσκεται στην λειτουργία της οικογένειας. Την λειτουργία της οικογένειας,  αναπόφευκτα την διαχειρίζονται οι γονείς, άρα οι γονείς χρειάζεται να εντοπίσουν που είναι το πρόβλημα και πως το σύστημα δυσλειτουργεί και πρέπει να το αλλάξουν… τα παιδιά έπονται. Τότε, παρατηρούμε πως  η παρέμβαση του ψυχολόγου είναι πιο εύκολη και πιο σύντομη.

Είναι ωφέλιμο, να κατανοήσουν οι γονείς πως όταν καταφέρουν την εύρυθμη ροή της οικογένειας, αναλαμβάνοντας τις ευθύνες τους, κατανοώντας πότε υπάρχει κάποιο πρόβλημα και που, τότε όλα είναι πιο απλά. Και οι γονείς είναι ήρεμοι και τα παιδιά αισθάνονται ασφαλή.

Τέλος, θα ήθελα να τονίσω πως ο ψυχολόγος μπορεί να βοηθήσει τους γονείς να ξαναβρούν την δική τους «χαμένη» αξία, δύναμη και εμπιστοσύνη τόσο στον ίδιο τους τον εαυτό όσο και στην σχέση μεταξύ του ζευγαριού αλλά και με το παιδί τους.

To άρθρο Η αλλαγή στην ‘’προβληματική’’ συμπεριφορά των παιδιών θα έρθει μέσα από το σπίτι μπορείτε να το βρείτε ολόκλληρο στο myPsychology.

Οι γονείς είμαστε οι σημαντικοί άλλοι για τα παιδιά μας από την παιδική ηλικία μέχρι την ενηλικίωσή τους. Μαζί μας ζουν και μεγαλώνουν, μαζί μας αναπτύσσουν την προσωπικότητά τους, την ταυτότητά τους και τα στοιχεία του χαρακτήρα τους. Χωρίς να το επιδιώκουμε λοιπόν αποτελούμε τα πρωταρχικά πρότυπά τους. Μας παρατηρούν και πολλές φορές μας «αντιγράφουν», μας μιμούνται γι’ αυτό η συμπεριφορά μας πρέπει να είναι άρτια και συνετή για να τους δώσουμε το σωστό παράδειγμα. Αποτελούμε τον ήρωα τους, το στήριγμά τους (ειδικότερα στην παιδική ηλικία), έτσι οφείλουμε να μην τα απογοητεύσουμε.

Αναπόφευκτα, διδάσκονται από εμάς και επηρεάζονται από τις σκέψεις, τις αξίες και τα πιστεύω μας. Πώς μπορούμε να βοηθήσουμε τα παιδιά μας να «χτίσουν» μία υγιή, δυναμική, αποδεκτή και ώριμη προσωπικότητα; Πώς θα γίνουν ώριμοι ενήλικες, ικανοί να ανταπεξέλθουν στις προκλήσεις και δυσκολίες της ζωής; Αν οπλιστούμε με υπομονή και δώσουμε το θετικό παράδειγμα στα παιδιά μας.

Τα παιδιά, όπως είναι φυσικό, έχουν την τάση να μιμούνται… Παραδείγματος χάρη, αν μας βλέπουν να καπνίζουμε και να καταναλώνουμε αλκοόλ, υπάρχουν πιθανότητες να αρχίσουν να καπνίζουν και να πίνουν. Αν βρίζουμε συχνά, υπάρχει πιθανότητα να εντάξουν στο λεξιλόγιό τους άσχημες λέξεις. Αν για ότι κακό μας συμβαίνει ξεσπάμε βίαια, ίσως μιμηθούν αυτή τη συμπεριφορά και αρχίσουν να γίνονται βίαια. Η οποιαδήποτε αντίδρασή μας ή συμπεριφορά έχει θετικό ή αρνητικό αντίκτυπο στα παιδιά μας. Η προσωπικότητά τους είναι τόσο εύπλαστη που εύκολα μπορούμε να την επηρεάσουμε, να την τροποποιήσουμε … Το θέμα είναι όμως να το κάνουμε με σωστό τρόπο και οι νουθεσίες μας να είναι ορθές!

Πάντοτε θα αποτελούμε πρότυπα για τα παιδιά μας, εμείς είμαστε που τους δίνουμε τις ηθικές αξίες (ή και τις ανήθικές). Όταν προσπαθούμε να οικοδομήσουμε την προσωπικότητα του παιδιού μας, θα πρέπει να καταβάλλουμε τεράστια προσπάθεια για να αποτελέσουμε μόνο θετικά πρότυπα. Τα παιδιά είναι σαν σφουγγάρι, ότι τροφή τους δώσουμε αυτή απορροφούν. Προσοχή λοιπόν στον τρόπο που δρούμε… Μην ξεχνάμε πως τα παιδιά είναι ευαίσθητα και δεν είναι και τόσο δύσκολο να πληγωθεί η προσωπικότητά του.

To άρθρο Πώς μπορούμε να βοηθήσουμε τα παιδιά μας να «χτίσουν» μία υγιή και ώριμη προσωπικότητα; μπορείτε να το βρείτε ολόκλληρο στο myPsychology.

Για τη σωστή ανάπτυξη ενός παιδιού είναι απαραίτητη η φυσική παρουσία των γονέων του. Δεν είναι δυνατόν να αντικατασταθεί. Ούτε να εξαγοραστεί η αγάπη και η φροντίδα με παιχνίδια, ή με σοκολάτες , ή με τον ικανοποιήσουν την οποιαδήποτε υλική επιθυμία.

Ειδικά το μικρότερο παιδί έχει την ανάγκη για πιο στενή σχέση με τους γονείς του. Είναι στη φάση που διαμορφώνει την προσωπικότητά του και τον χαρακτήρα του. Οι γονείς οφείλουν να είναι εκεί… δίπλα του, να του μάθουν τις σωστές αξίες, να συζητούν μαζί του,  να ακούν τους προβληματισμούς του, να το συμβουλεύουν, να τον προστατεύουν και να το στηρίζουν οπουδήποτε χρειαστεί.

Το παιδί χρειάζεται να γνωρίζει πως οι γονείς είναι ΠΑΝΤΑ δίπλα του. Επίσης, χρειάζεται να γνωρίζει πως υπάρχουν όρια. Οι γονείς δεν πρέπει να είναι πιεστικοί αλλά ούτε υπερβολικά ευέλικτοι. Καλό είναι να υπάρχει μια ισορροπία και να αφήνουμε το παιδί από μόνο του να μας εκμυστηρευτεί τι το απασχολεί. Μερικές φορές μπορεί να μην είναι έτοιμο να μιλήσει, αν σε μία τέτοια περίπτωση το πιέσουμε… επόμενο είναι να νιώσει πίεση και να αντιδράσει δυσάρεστα προς εμάς. Αν όμως ξέρει πως είμαστε εκεί για να μας συμβουλευτεί … θα έρθει από μόνο του όταν το θελήσει.

Ενθαρρυντικά λειτουργεί αν επιβραβεύουμε το παιδί μας όταν προσπαθεί, ώστε να υπάρχει το κίνητρο για να συνεχίσει. Οφείλουμε ως γονείς να είμαστε δεκτικοί και στοργικοί όταν ακούμε τους προβληματισμούς των παιδιών μας, να τους εμπνέουμε για να θέτουν ρεαλιστικούς στόχους στη ζωή τους, ώστε να μην απογοητευτούν.

Είναι σημαντικό να είμαστε το στήριγμα των παιδιών μας. Οι βάσεις που θα πάρουν από το «σπίτι» τους θα διαμορφώσει τον χαρακτήρα και τη συμπεριφορά τους απέναντι στην κοινωνία. Οι βάσεις αυτές είναι οι αξίες, τα πιστεύω και τα θέλω του, δηλαδή η ταυτότητα του. Ας είμαστε κοντά στα παιδιά μας  για να έχουν την κριτική σκέψη να κάνουν εποικοδομητικές επιλογές και να είναι αγωνιστές στη ζωή τους…

To άρθρο Οι γονείς οφείλουν να είναι πάντα δίπλα στα παιδιά τους μπορείτε να το βρείτε ολόκλληρο στο myPsychology.

Έχει χυθεί πολύ μελάνι για τη σημασία των ορίων. Έχουν διατυπωθεί πολλές απόψεις, πολλές θεωρίες, πολλές απ’ τις οποίες μεταξύ τους διαφορετικές… Να βάζουμε ή να μην βάζουμε όρια στα παιδιά μας; Να χρησιμοποιούμε ή όχι την τιμωρία; Κι αν ναι, με τι τρόπο; Κι αν όχι, γιατί; Ποιος είναι υπεύθυνος για την τήρηση των ορίων, πόσο σημαντικό είναι και οι δύο γονείς να τα τηρούν εξίσου και να μην ακυρώνουν ο ένας τον άλλον; Ποιος ο ρόλος των παππούδων και των γιαγιάδων σ’ αυτήν την προσπάθεια των γονέων; Ποιος ο ρόλος του σχολείου;

Αυτά και άλλα πολλά τα ερωτήματα που βασανίζουν καθημερινά όλους μας: Όλους όσους μεγαλώνουμε παιδιά, όσους δουλεύουμε με παιδιά, όλους όσους αγαπάμε και νοιαζόμαστε για τα παιδιά…

Στο κείμενο που ακολουθεί θα σταθούμε στα βασικά αναλύοντας κυρίως τον λόγο (και όχι τόσο τον τρόπο) για τον οποίο τα όρια, η τιμωρία και τα συναφή «εργαλεία» διαπαιδαγώγησης, πρέπει να έχουν πρωταγωνιστικό ρόλο στην ανατροφή των παιδιών μας, εξίσου σημαντικό μ’ αυτόν της βιολογικής και της πνευματικής τροφής τους.

1. Όρια υπάρχουν παντού. Στην ανθρώπινη φύση, στην ανθρώπινη κοινωνία, στις σχέσεις των ανθρώπων. Η έννοια του «ορίου» είναι συναφής του ανθρώπινου μέτρου. Ο «άνευ ορίων» είναι αμετροεπής!
2. Στην κοινωνία, την καθημερινή ζωή στο σχολείο και αργότερα στην εργασία, στις συναλλαγές, παντού, η παραβίαση των ορίων συνιστά αδίκημα – κυριολεκτικά ή μεταφορικά. Τα παιδιά οφείλουν να γνωρίζουν και να προσαρμόζονται σε αυτή την πραγματικότητα.
3. Η προσαρμογή στους κανόνες βοηθά τα παιδιά αρχικά να προσαρμοστούν στις «νέες καταστάσεις» της ζωής τους (σχολείο, φιλίες…) κατά συνέπεια τους δίνεται η δυνατότητα να προχωρήσουν σε νέες κατακτήσεις : κοινωνικές, γνωσιακές, πνευματικές. Αντιθέτως ένα παιδί με δυσκολίες προσαρμογής (συχνά χωρίς όρια) δυσκολεύεται αναλόγως και στα παραπάνω επίπεδα.

Ας μείνουμε στα βασικά. Στα οποία όμως χρειάζεται οπωσδήποτε (πάντα) να προσθέτουμε και την αξία του γονεϊκού προτύπου σ’ αυτή τη θεώρηση περί όρων : Με δυο λόγια αν εμείς οι γονείς δεν τηρούμε πρώτοι τα όρια που θεσπίζουμε για τα παιδιά, ας μην έχουμε την προσδοκία (ή την απαίτηση…) τα παιδιά να πράξουν αυτό που εμείς παραλείπουμε…!

To άρθρο Το νόημα και η σημασία των ορίων στην διαπαιδαγώγηση μπορείτε να το βρείτε ολόκλληρο στο myPsychology.